Βαθύλακκος Θεσσαλονίκης
Συντεταγμένες: 40°46′08″N 22°42′30″E / 40.76889°N 22.70833°E
| Το λήμμα δεν περιέχει πηγές ή αυτές που περιέχει δεν επαρκούν. |
| Βαθύλακκος | |
|---|---|
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα |
| Αποκεντρωμένη Διοίκηση | Μακεδονίας-Θράκης |
| Περιφέρεια | Κεντρικής Μακεδονίας |
| Περιφερειακή Ενότητα | Θεσσαλονίκης |
| Δήμος | Χαλκηδόνας |
| Δημοτική Ενότητα | Αγίου Αθανασίου |
| Δημοτική Κοινότητα | Βαθυκάκκου |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Μακεδονία |
| Νομός | Θεσσαλονίκης |
| Υψόμετρο | 110 μ. |
| Έκταση | 0,65 τ. χλμ. |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 2.002 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
| Πληροφορίες | |
| Πολιούχος | Προφήτης Ηλίας |
| Παλαιά ονομασία | Κατή-κιοϊ, Καδή-κιοϊ |
| Ονομασία κατοίκων | Βαθυλακκιώτες |
| Ταχ. κώδικας | 570 11 |
| Τηλ. κωδικός | 231 |
Ο Βαθύλακκος είναι οικισμός του Δήμου Χαλκηδόνος, στην Περιφερειακή Ενότητα Θεσσαλονίκης.[1] Σύμφωνα με την απογραφή του 2021, έχει μόνιμο πληθυσμό 2.002 κατοίκους.[2]
Γεωγραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Βαθύλακκος βρίσκεται βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης, σε απόσταση 27 χιλιομέτρων από το κέντρο της. Στις δυτικές πεδιάδες του χωριού διαρρέει ο ποταμός Αξιός. Έχει υψόμετρο 110 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας και έκταση περιοχής 0,65 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Το χωριό πήρε το όνομά του από το γεωλογικό ανάγλυφο της περιοχής καθώς υπάρχουν αρκετοί λόφοι, χαράδρες και ρέματα στον περίγυρο του.
Υποδομές και υπηρεσίες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η κεντρική πλατεία του χωριού ονομάζεται Ιωνικό πάρκο. Υπάρχουν επίσης ένα πάρκο αθλητών και δύο παιδικές χαρές.
Από υποδομές, διαθέτει δύο νηπιαγωγεία, ένα δημοτικό σχολείο (9/θέσιο) και ένα γυμνάσιο. Διαθέτει επιπλέον τέσσερις εκκλησίες, του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου, του Αγίου Νικολάου, του Αγίου Ιωάννη του Ντεντέ και το παρεκκλήσι του πολιούχου του χωριού Προφήτη Ηλία. Στα βόρεια του χωριού υπάρχουν ένα κλειστό γυμναστήριο και ένα γήπεδο, όπου στο δεύτερο εδρεύει ο ποδοσφαιρικός όμιλος Σμυρναϊκός Βαθυλάκκου.
Στο χωριό λειτουργεί ο πολιτιστικός σύλλογος «Μορφωτικός Πολιτιστικός Σύλλογος Σμυρναίων - Μικρασιατών Βαθυλάκκου» με χορευτική ομάδα παραδοσιακών χορών. Το 2025 ο σύλλογος εγκαινίασε λαογραφικό μουσείο.[3]
Συγκοινωνιακά εξυπηρετήται με αστικά λεωφορεία από τον ΟΑΣΘ και συνδέεται με την Θεσσαλονίκη από τις γραμμές 89Β, 89Ε, 89Κ και 89Ν. Για τις παροχές υγείας, εντάσσεται στο ΙΚΑ Δ. Δέλτα (τοπικό υποκατάστημα Διαβατών) και στο ΙΚΑ Αριστοτέλους Θεσσαλονίκης.
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η ονομασία του χωριού χρονολογείται πριν από την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Κατά την διάρκειά της, οι τούρκοι το ονόμαζαν παράλληλα και «Κατή-κιοϊ» ή «Καδή-κιοϊ» καθώς πιθανολογείται ότι ήταν έδρα ενός τούρκου καδή.
Πριν τους Βαλκανικούς Πολέμους, στο χωριό κατοικούσαν περίπου 600 σλαβόφωνοι χριστιανοί οι οποίοι είχαν προσχωρήσει στην Βουλγαρική Εξαρχία.[4] Ενοριακός τους ναός φαίνεται να ήταν η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, όπου σύμφωνα με μελέτες χρονολογείται ήδη από το 2ο μισό του 18ου αιώνα.[5]
Το χωριό απελευθερώθηκε από τον ελληνικό στρατό το 1912 και προσαρτήθηκε στην Ελλάδα το 1913 με τη Συνθήκη του Βουκουρεστίου. Από το 1914 είχε μετονομαστεί επισήμως σε «Βαθύλακκος» και ο πληθυσμός του ανερχόταν μόλις στους 421 κατοίκους (227 άνδρες και 194 γυναίκες).[6] Το 1918 προσαρτήθηκε στην κοινότητα Νέας Μεσημβρίας (πρώην Μπουγαριόβου).[7] Σύμφωνα με την απογραφή του 1920, ο πληθυσμός του Βαθυλάκκου μειώθηκε δραματικά σε 76 κατοίκους (48 άνδρες και 28 γυναίκες)[6] καθώς οι ντόπιοι είχαν αρχίσει ήδη να εγκαταλείπουν τον οικισμό.
Από το 1924 ως το 1927, με την ανταλλαγή πληθυσμού, εγκαταστάθηκαν στο χωριό περίπου 1.500 πρόσφυγες που προέρχονταν από τα περίχωρα της Σμύρνης, με τους περισσότερους να προέρχονται από το Σεβδίκιοϊ (σημερινό Gaziemir). Οι πρόσφυγες, Έλληνες στην καταγωγή τους, εγκαταστάθηκαν γύρω από την εκκλησία του Αγίου Νικολάου και έστησαν σκηνές (τσαντίρια). Μερικοί έμειναν στα 15 πλινθόκτιστα σπίτια πρώην κατοίκων του χωριού και τις παράγκες που είχαν εγκαταλείψει στρατιωτικοί κατά την διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Βρήκαν μια περιοχή ακαλλιέργητη, γεμάτη αγκύλες που οι πρώην κάτοικοι δεν την εκμεταλλεύονταν.[5] Λίγους μήνες αργότερα, άρχισαν να χτίζονται τα σπίτια του εποικισμού που ολοκληρώθηκαν το 1927 και μοιράστηκαν, ενώ το 1929 μοιράστηκαν και κλήροι.
Το 1930 ο Βαθύλακκος αναγνωρίστηκε ως αυτόνομη κοινότητα.[8]
Σήμερα ο Βαθύλακκος αποτελεί Δημοτική Κοινότητα στη Δημοτική Ενότητα Αγίου Αθανασίου του Δήμου Χαλκηδόνος Θεσσαλονίκης. Οι κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με τη γεωργία, τη κτηνοτροφία, τη πτηνοτροφία και το εμπόριο.
Παραδώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Οι Βαθυλακκιώτες διατηρούν παραδώσεις προερχόμενες από το Σεβδίκιοϊ της Σμύρνης. Μία από αυτές είναι η περιφορά της Αναστάσεως που τελείται κάθε χρόνο, την δεύτερη μέρα του Πάσχα, όπου οι κάτοικοι συνοδεύουν την περιφορά μιας εικόνας της Αναστάσεως στους δρόμους του χωριού. Η παράδοση χρονολογείται από το 1906.
Την παραμονή και ανήμερα της γιορτής του Προφήτη Ηλία, 19 - 20 Ιουλίου, λαμβάνει χώρα το πανηγύρι του χωριού, όπου ο πολιτιστικός σύλλογος διοργανώνει χορούς με παραδοσιακά τραγούδια από την Σμύρνη και το Σεβδίκιοϊ.
Πληθυσμός
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Έτος | Πληθυσμός |
|---|---|
| 1914 | 421 |
| 1920 | 76 |
| 1928 | 1.533 |
| 1940 | 1.483 |
| 1951 | 1.497 |
| 1961 | 1.625 |
| 1971 | 1.657 |
| 1981 | 1.852 |
| 1991 | 2.138 |
| 2001 | 2.172 |
| 2011 | 2.316 |
| 2021 | 2.002 |
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Βαθύλακκος Θεσσαλονίκης». Διοικητικές μεταβολές των ΟΤΑ. Ελληνική Εταιρία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης. Ανακτήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου 2025.
- ↑ «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2021». σελ. 21619 (σελ. 37 του pdf).
- ↑ «Βαθύλακκος/Λαογραφικό Μουσείο: «Κοιτάξτε κύριε, αυτή είναι η ιστορία μας» - Axios Life». 1 Δεκεμβρίου 2025. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2026.
- ↑ «Οικισμοί της Θεσσαλονίκης που αρχίζουν από B».
- 1 2 protaseis (2 Ιουνίου 2021). «Χωριά στο Νομό Θεσσαλονίκης». Greece Destination. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2026.
- 1 2 «ΠΙΝΑΚΕΣ ΑΠΟΓΡΑΦΩΝ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (1879 – 2011) – Ελληνική Εταιρία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης». Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2026.
- ↑ «Βαθύλακκος». Δήμος Χαλκηδόνος (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 10 Απριλίου 2026.
- ↑ ΦΕΚ 43/1930 15-2-1930